มาที่นี่ที่เดียว ได้อ่านบทความทางด้านการแพทย์ ภาษาไทย จากเกือบทุกโฮมเพจที่มีใน INTERNET
ถ้าที่นี่ขัดข้อง ไปที่นี่ก็ได้ครับ i.am/thaidoc หรือ hey.to/yimyam

[ คัดลอกจากหนังสือพิมพ์เดลินิวส์ วันอาทิตย์ที่ 20 มิถุนายน 2542]

กาแฟ กับ คอเลสเตอรอล

เกี่ยวข้องกันด้วยหรือ ?

พัชราณี ไชยทา
ชมรมโภชนวิทยามหิดล


หลายคนคงจะปฏิเสธไม่ได้ว่า เครื่องดื่มที่นิยมกันอย่างแพร่หลาย สำหรับคนไทยและทั่วโลกก็คือ กาแฟ แต่ผลต่อสุขภาพ โดยเฉพาะต่อคอเลสเตอรอลในเลือดของคน ซึ่งถือว่าเป็นปัจจัยเสี่ยง ต่อการเกิดโรคหัวใจ นั้นเป็นอย่างไร ต้องอ่านกันต่อไป

ข้อมูลเกี่ยวกับเรื่องนี้ ส่วนใหญ่มาจากแถบสแกนดิเนเวีย เนื่องจากพวกนี้ชอบดื่มกาแฟกันเป็นชีวิตจิตใจ โดยเริ่มมีผู้วิจัย ในประเทศนอรเว พบความสัมพันธ์ระหว่างการดื่มกาแฟ กับคอเลสเตอรอล คือ เมื่อเลิกดื่มกาแฟ ทำให้คอเลสเตอรอลลดลงได้ถึง 10% แต่ในประเทศแถบยุโรปตะวันตก และอเมริกา กลับไม่พบความสัมพันธ์นี้ เป็นเพราะอะไร

กลุ่มประเทศสแกนดิเนเวีย ชอบดื่มกาแฟโดยนำเมล็ดกาแฟมาต้มในน้ำเดือด เสร็จแล้วก็เทใส่แก้วดื่มกันเลย (boiled coffee) ส่วนในประเทศแถบอเมริกา และยุโรปตะวันตก นิยมดื่มกาแฟที่ต้มแล้วกรองก่อนที่จะเทลงแก้วดื่ม นั่นก็สันนิษฐานได้ว่าจะต้องมีตัวอะไรซักอย่างในกาแฟ ที่ทำให้คอลเสเตอรอลสูงขึ้นได้ แต่ตัวนี้ไม่สามารถรอดผ่านกระดาษกรองได้

เจ้าตัวที่ว่านี้มีผู้ศึกษา พบว่าเป็นไขมันที่อยู่ในกาแฟ (coffee oil) ซึ่ง ตัวการสำคัญที่ทำให้คอเลสเตอรอลสูงก็คือ อนุพันธ์ของกรดไขมันชนิดหนึ่ง ที่มีชื่อว่า ไดเทอร์ฟีน (diterpene) ซึ่งตัวนี้จะทำให้คอเลสเตอรอล ไตรกลีเซอร์ไรด์ และไลโปโปรตีน เอ เพิ่มขึ้น ซึ่งตัวต่างๆ ที่กล่าวมา ถือว่าเป็นปัจจัยเสี่ยงต่อการเกิดโรคหัวใจ และหลอดเลือด ทั้งสิ้น

จากการศึกษาทางระบาดวิทยา พบว่า ถ้ากินกาแฟ ชนิดที่นำเมล็ดมาต้มแล้วดื่มเลย โดยไม่ผ่านการกรองวันละ 5 แก้ว เป็นเวลานานติดต่อกัน 3 เดือน จะทำให้คอเลสเตอรอลเพิ่มขึ้นถึง 10% แต่ถ้าเราเลิกดื่มกาแฟประมาณ 6 เดือน คอเลสเตอรอลก็จะลดลงประมาณ 6% นอกจากนี้พันธุ์ของกาแฟยังมีผลต่อคอเลสเตอรอลด้วย พันธุ์อราปีกา จะมีสารที่ทำให้คอเลสเตอรอลเพิ่ม หรือไดเทอร์ฟีนน้อยกว่าพันธุ์โรบัสตาส์

ที่น่าแปลกใจก็คือ กาแฟที่ไม่มีกาเฟอีน (decaffeinates coffee) ยังคงมีสารไดเทอร์ฟีนอยู่ นั่นคือ ก็ยังทำให้คอเลสเตอรอลเพิ่มขึ้นได้

จากที่กล่าวมาแล้วจะเห็นได้ว่า วิธีการทำกาแฟ มีผลต่อการเปลี่ยนแปลงของคอเลสเตอรอล กาแฟที่มีไดเทอร์ฟีน หรือสารที่ทำให้คอเลสเตอรอลเพิ่มในที่ปริมาณสูงก็คือ กาแฟแบบเฟรนชเพลส (French press coffee) และกาแฟที่พวกชาวกรีซ ยูโกสลาเวีย ตรุกี และตะวันออกกลาง (Turkish coffee) นิยมดื่มกัน นอกจากนี้ยังมีในกาแฟที่ชาวสแกนดิเนเวีย นิยมดื่มคือ ต้มแล้วดื่มเลย (boiled coffee) ส่วนพวกมอคคากาแฟ (Mocha coffee) และเอสเพรสโซ (Expresso coffee) จะมีปริมาณสารที่ทำให้คอเลสเตอรอล เพิ่มในระดับปานกลาง ส่วนกาแฟที่มีสารที่ทำให้คอเลสเตอรอลเพิ่มในระดับต่ำก็คือ กาแฟที่พวกเรานิยมดื่มกันคือ กาแฟสำเร็จรูปชนิดละลายได้ทันที (Instant coffee) และกาแฟที่ชาวอเมริกันนิยมดื่มคือ กาแฟที่ต้มแล้วกรองก่อนดื่ม (filtered coffee) และเพอร์โคเลท (Percolated coffee) กาแฟซึ่งใช้หม้อต้มดังรูปที่แสดง

แล้วกาแฟ ส่งผลอย่างไรต่อสุขภาพของเราล่ะ ?

ความเสี่ยงต่อการเป็นโรคหัวใจ ในประเทศอเมริกา ก็เป็นประเทศหนึ่งที่นิยมดื่มกาแฟกันมาก มีผู้ศึกษาในผู้ที่มีอาชีพเกี่ยวกับ การดูแลสุขภาพจำนวน 46,000 คน ซึ่งดื่มกาแฟที่ไม่มีกาเฟอีน พบว่ามีความเสี่ยงต่อการเกิดโรคหัวใจมากกว่าคนที่ไม่ดื่มกาแฟถึง 63% แต่บางการศึกษาก็ไม่พบความสัมพันธ์เช่นนี้ แต่ในประเทศแถบสแกนดิเนเวีย พบว่าผู้ที่ดื่มกาแฟหนัก ๆ และเป็นประจำมีความเสี่ยงต่อการเป็นโรคหัวใจ มากกว่าคนปกติถึง 3 เท่า นอกจากนี้ยังพบว่า กาแฟอาจจะมีอันตรายต่อตับด้วย เพราะพบว่าผู้ที่ดื่มกาแฟมากๆ จะทำให้เอนไซม์ตับเพิ่มขึ้นได้

สรุป

พันธุ์ของกาแฟ เทคนิควิธีการทำกาแฟ ตลอดจนการกรองกาแฟ ก็มีผลต่อการเปลี่ยนแปลงคอเลสเตอรอลในเลือดของคน ตัวการสำคัญในกาแฟที่มีผลต่อคอเลสเตอรอลโดยรวมและแอลดีแอล ซึ่งเป็นคอเลสเตอรอล ตัวไม่ดี ซึ่งถือว่าเป็นปัจจัยเสี่ยงที่ทำให้เกิดเทอร์ฟีน นั่นเอง

บางคนติดกาแฟ อาจเพราะความหอมหวนชวนรับประทาน หรือจากอะไรก็ตาม ก็ขอแนะนำว่า ควรจะลดลงบ้างเพื่อสุขภาพ แต่ถ้าอดใจไม่ได้จริง ก็ให้ดื่มได้ไม่เกินวันละ 2 แก้ว แล้วก็อย่าเผลอใจไปเติมน้ำตาล และครีมเทียมเข้าไปให้มากนัก เพราะเจ้า 2 ตัวนี้ก็ร้ายกาจมิใช่น้อย น้ำตาลทานมากๆ ก็ไม่ดี น้ำตาลให้พลังงานในปริมาณที่สูงนั่นคือ 1 ช้อนชา ให้พลังงานถึง 20 กิโลแคลอรี กินไป 5 ช้อนชา ก็เท่ากับกินข้าวไปครึ่งจานแล้วล่ะ ส่วนเจ้าครีมเทียม จะมีส่วนประกอบของน้ำมันปาล์ม ซึ่งมีไขมันอิ่มตัวสูงมาก ก็เป็นปัจจัยเสี่ยงที่ทำให้เกิดโรคหัวใจได้เช่นเดียวกัน

พัชราณี ไชยทา
ชมรมโภชนวิทยามหิดล


ขอบคุณหนังสือพิมพ์เดลินิวส์ ที่อนุญาตให้นำมาเผยแพร่

[ BACK TO LIST]
main พบแพทย์ คอมพิวเตอร์ เรื่องบ้าน เรื่องรถ เรื่องกฏหมาย เรื่องของผู้บริโภค เรื่องเบาๆ คลายเครียด

มีปัญหาสุขภาพ ที่นี่มีคำตอบ ห้องสมุดE-LIB[ hey.to/yimyam ][ i.am/thaidoc ]

Best view with [IE3.02][NETSCAPE 4.05][OPERA 3.21]resolution 800x600