ยาเบาหวาน


โรคเบาหวาน เป็นหนึ่งในโรคที่ติดอันดับท็อปฮิตของคนไทย ใน 100 คน จะพบผู้ป่วยเบาหวานอยู่ประมาณ 3-5 คน อันตรายของโรคเบาหวานที่เกิดกับผู้ป่วยนั้น ส่วนใหญ่มักเกิดจากภาวะแทรกซ้อนที่รุนแรง ฉะนั้น หากผู้ป่วยรู้ตัวและรู้จักป้องกันไม่ให้เกิดภาวะแทรกซ้อน ก็สามารถใช้ชีวิตได้อย่างปกติ

ยาที่ผู้ป่วยเบาหวานส่วนใหญ่ต้องใช้จะเป็นยาควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด แบ่งออกเป็น 2 กลุ่มใหญ่
กลุ่มแรก คือ ซัลโฟนิลยูเรีย (Sulfonylurea) มีฤทธิ์กระตุ้นเซลล์ของตับอ่อนให้หลั่งอินซูลินเพิ่มขึ้น และยังช่วยให้อินซูลินทำงานได้ดีขึ้นอีกด้วย เพราะอินซูลินจะเป็นตัวที่ทำหน้าที่ช่วยลดระดับน้ำตาลในเลือด ยาในกลุ่มนี้ที่นิยมใช้กันแพร่หลาย เช่น ยาคลอโพรพามายด์ (Chlopropamide) ยากลัยเบนคลามายด์ (Glibenclamide) เป็นต้น

กลุ่มที่สอง คือ ไบกัวนายด์ (Biguanide) เป็นยากลุ่มที่มีฤทธิ์น้อยกว่าซัลโฟนิลยูเรีย แต่จะมีฤทธิ์เฉพาะที่มากกว่า และมักใช้กับคนที่มีน้ำหนักตัวมากๆ เนื่องจากยาจะทำให้เกิดอาการอยากอาหารน้อยลง
แต่การจะเลือกใช้ยาในกลุ่มไหนนั้น จะต้องอยู่ในดุลพินิจของแพทย์ที่จะพิจารณาว่า ยาตัวใดเหมาะสมกับพยาธิสภาพตับ ไต ของผู้ป่วย เพื่อให้การใช้ยามีประสิทธิภาพและปลอดภัยสูงสุด

ในผู้ป่วยเบาหวานบางคนอาจไม่จำเป็นต้องใช้ยาควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด ใช้เพียงการควบคุมพฤติกรรมการรับประทานอาหาร ออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ และลดปัจจัยเสี่ยงอื่นๆ เช่น ลดการสูบบุหรี่ งดเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ ฯลฯ ก็พอแล้ว

ผลข้างเคียงจากการใช้ยา
หลังจากรับประทานยาลดน้ำตาลในเส้นเลือดแล้ว บางคนอาจมีอาการคลื่นไส้ อาเจียนอย่างแรง มีผื่นขึ้นตามตัว ตาเหลือง ตัวเหลือง ตัวบวม เหล่านี้อาจเป็นผลเนื่องมาจากอาการข้างเคียงจากการใช้ยา ผู้ป่วยควรรีบไปพบแพทย์

นอกจากนี้ยังมีผลจากการใช้ยาลดน้ำตาลในเลือดที่เป็นปัญหาซึ่งพบอยู่บ่อยๆ คือ เกิดภาวะน้ำตาลในเลือดต่ำเกินไป โดยผู้ป่วยจะมีอาการเหนื่อย เหงื่อออก ใจสั่น หน้ามืด เหมือนจะเป็นลม และอาจหมดสติได้ ซึ่งอาการเหล่านี้เป็นผลมาจากยาลดระดับน้ำตาลในเลือดมากเกินไป

เมื่อเกิดภาวะน้ำตาลในเลือดต่ำเกินไปเช่นนี้ วิธีการบรรเทาอาการคือ อมน้ำตาล, ลูกอม หรือดื่มเครื่องดื่มที่มีรสหวานทันที จะช่วยให้ระดับน้ำตาลในเลือดเพิ่มขึ้นมาได้

ข้อควรระวัง
ในผู้ป่วยที่ต้องกินยาแก้ปวดข้อ หรือยารักษาโรคกระเพาะ ควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกร เพราะยาอาจเกิดปฏิกิริยาระหว่างกัน ทำให้ระดับน้ำตาลในเลือดสูงหรือต่ำเกินไป ซึ่งทำให้ผลการรักษาไม่ดีเท่าที่ควรด้วย

และสำหรับคนที่ชอบลืมรับประทานยา ห้าม! รับประทานยาเพิ่มเป็นสองเท้าโดยเด็ดขาด เพราะจะทำให้เกิดภาวะน้ำตาลในเลือดต่ำเกินไป


(update 19 พฤษภาคม 2004)
[ ที่มา..หนังสือ นิตยสารใกล้หมอ ปีที่ 26 ฉบับที่ 12 ธันวาคม 2545-มกราคม 2546 ]


[ BACK TO LIST]

main พบแพทย์ คอมพิวเตอร์ เรื่องบ้าน เรื่องรถ เรื่องกฏหมาย เรื่องของผู้บริโภค เรื่องเบาๆ คลายเครียด

มีปัญหาสุขภาพ ที่นี่มีคำตอบ ห้องสมุด E-LIB
Best view with [IE3.02][NETSCAPE 4.05][OPERA 3.21] resolution 800x600