สอนลูกชายให้ช่วยงานบ้าน

ลูกชายวัยรุ่นเคยช่วยทำงานบ้าน ระยะหลังเริ่มอิดออด และทำบ้างไม่ทำบ้าง อ้างเหตุผลต่างๆ นานา ทำอย่างไรดีคะ

ภควดี




ก่อนอื่น ต้องขอชื่นชมคุณภควดีที่เห็นความสำคัญ และได้ปลูกฝังให้ลูกมีส่วนร่วม รับผิดชอบต่องานบ้านตั้งแต่ก่อนเข้าวัยรุ่น เพราะในยุคสมัยนี้ มีพ่อแม่อีกหลายท่าน ที่มองข้ามบทบาทของตนเองในเรื่องนี้ ไปอย่างน่าเสียดาย ตั้งแต่ลูกยังอยู่ในวัยเด็กเล็ก และวัยเรียนและเมื่อรู้ตัวก็พบว่า ลูกๆ ต่างเติบโตเป็นวัยรุ่นหรือผู้ใหญ่ที่ไม่มีความรับผิดชอบ ต่อหน้าที่ในครอบครัวหรือซ้ำร้ายยิ่งไปกว่านั้นคือ ไม่สามารถดูแลรับผิดชอบต่อตนเองด้วยซ้ำไป!!!
ความรับผิดชอบไม่ได้เป็นสิ่งที่ติดตัวมาแต่กำเนิดแต่เป็นสิ่งที่เด็กต้องเรียนรู้และฝึกฝนตั้งแต่ยังเล็ก รวมทั้งยังต้องการติดตามและส่งเสริมในช่วงเติบโตไปสู่ความเป็นวัยรุ่น เพื่อให้หล่อหลอมกลายเป็นคุณสมบัติติดตัวต่อไปในวัยผู้ใหญ่

แม้คุณภควดีจะมีการเริ่มต้นที่ดี แต่การเข้าสู่วัยรุ่นของลูกชายก็ยังทำให้เกิดโจทย์ข้อยากขึ้นจนได้ค่ะ วัยรุ่นมีเรื่องจุกจิกแปลกใหม่เข้ามาวนเวียนในชีวิตและความรู้สึก ทำให้ถูกเบี่ยงเบนความสนใจจากกิจวัตรการเรียน และงานบ้านไปยังเรื่องเย้ายวนใจเหล่านั้นบ้างเป็นระยะ ซึ่งอาจส่งผลให้เกิดปัญหาย่อหย่อนในความรับผิดชอบได้บ้าง แต่นั่นมิได้หมายความว่า คุณภควดีหรือคุณพ่อคุณแม่ท่านอื่นๆ ที่ตกอยู่ในที่นั่งเดียวกันนี้ จำเป็นต้องปล่อยให้เหตุการณ์ ดำเนินไปโดยป้องกันแก้ไขอะไรไม่ได้ ตรงกันข้าม พ่อแม่ที่เข้าใจวัยรุ่นจำเป็นต้องหากลเม็ดในการ ช่วย ให้ลูกวัยรุ่นของคุณควบคุมตนเองได้ดีขึ้นค่ะ

อาวุธที่สามารถช่วยได้ดีที่สุดอย่างหนึ่งคือ การสร้างแรงจูงใจให้เกิดขึ้น แรงจูงใจใดๆ ก็ไม่ดีไปกว่าความรู้สึกภาคภูมิใจในการกระทำดีๆ ของตนเอง

ความรับผิดชอบเป็นสิ่งที่ถูกสร้างได้ดีมาก หากเกิดอยู่บนพื้นฐานของความรัก และมีการให้แรงเสริมที่เป็นทางบวกอย่างเหมาะสม ในช่วงที่ลูกทำงานซึ่งเป็นหน้าที่ได้อย่างดี ต้องไม่ลืมชื่นชมลูกทั้งต่อหน้าและลับหลัง แต่ต้องระวังว่า เป็นการชมบนพื้นฐานของความเป็นจริง มิฉะนั้น คำชมเหล่านั้นอาจกลายเป็นความเฝือและไร้คุณค่าไปได้

นอกจากนี้ อาจมีการ ตกรางวัล เป็นการให้กำลังใจที่เป็นรูปธรรมบ้าง เป็นระยะ รางวัลนี้ไม่ควรเป็นวัตถุราคาแพง และไม่ควรให้ซ้ำ อยากเสนอให้คุณภควดีเลือกการให้รางวัล เป็นสิ่งที่ช่วยให้สัมพันธภาพในครอบครัวดีขึ้น และให้เป็นครั้งคราวเท่านั้น โดยเฉพาะเมื่อมีโอกาสเหมาะสม เช่น การไปเที่ยววันหยุดสุดสัปดาห์ด้วยกัน การไปเลือกซื้อรางวัลที่ลูกต้องการด้วยกัน เป็นต้น

การสร้างแรงจูงใจให้ลูกจนกระทั่งลูกมีวุฒิภาวะเพียงพอ สามารถเปลี่ยนแรงจูงใจภายนอก จากคำชื่นชมหรือรางวัลต่างๆ มาเป็นจิตสำนึกในการรับผิดชอบของตน อาจใช้เวลาและการติดตามจากพ่อแม่อยู่บ้าง แต่ผลลัพธ์ที่ได้ก็มีความคุ้มค่าอย่างยิ่ง

ในกรณีที่ลูกบกพร่องต่อหน้าที่บ่อยๆ คุณภควดีจำเป็นต้องมีการพูดคุยกับลูกค่ะ

เด็กวัยรุ่นสามารถเข้าใจเหตุผลได้ดีเมื่ออยู่ในภาวะอารมณ์ที่พร้อม คุณควรหาจังหวะพูดคุยในช่วงที่ทั้งคุณและลูกอารมณ์ดี ใช้ท่าทีที่จริงจัง เปิดโอกาสให้ลูกแสดงความคิดเห็น แสดงให้ลูกรู้ว่าคุณให้เกียรติคำพูดของเขา พูดจากับลูกไปทีละเรื่อง ทีละปัญหา เพื่อให้ได้ข้อตกลงชัดเจน รวมถึงการตั้งข้อกำหนดและบทลงโทษร่วมกัน การมีบทลงโทษนั้นเป็นไปเพื่อให้คุณสามารถช่วยให้เขาควบคุมตัวเองได้ดีขึ้น โดยที่ทั้งลูกและคุณจะต้องเคารพกฎเกณฑ์ที่ตั้งขึ้นร่วมกันอย่างนี้สม่ำเสมอด้วย

การพูดคุยอย่างจริงจัง เป็นกิจลักษณะ เพื่อแลกเปลี่ยนความรู้สึก ความต้องการของแต่ละฝ่าย และหาข้อตกลงร่วมกันนี้ เป็นสิ่งหนึ่งที่ช่วยส่งเสริมให้ลูกมีหลักการและเหตุผล ทำให้ลูกจริงจังต่อความรับผิดชอบของตนเองมากขึ้น และได้ผลในทางปฏิบัติมากกว่าการพร่ำบ่นว่าลูก อย่างไร้จุดหมาย หรือการขุดคุ้ยเรื่องเก่ามาปนกับเรื่องใหม่

นอกจากนี้ การพูดคุยยังทำให้สัมพันธภาพในครอบครัวดีขึ้น เพราะในบางครั้งคุณอาจพบว่า การที่ลูกบกพร่องต่อหน้าที่นั้น เกิดจากปัญหาผิวเผินเล็กน้อยที่คุณสามารถช่วยเหลือได้ง่ายๆ เช่น การหลงลืม ซึ่งคุณอาจช่วยด้วยการเขียนป้ายเตือนไว้ตามจุดต่างๆ

บางกรณี ลูกอาจกำลังมีปัญหาอารมณ์ลึกซึ้งที่รอให้คุณเข้าใจและช่วยแก้ไขอยู่ก็เป็นได้ เช่นมีเรื่องเครียดจากเพื่อนฝูง การเรียนหรือความรัก

แน่นอน…ข้อมูลเหล่านี้คงไม่มีโอกาสล่วงรู้ถึงหูคุณได้ หากปราศจากการพูดคุยดังกล่าว

สุดท้าย คุณภควดีต้องตระหนักอยู่เสมอว่า การแก้ไขพฤติกรรมของลูกต้องใช้เวลาและโอกาสแก่เขาบ้าง มีปัญหามากมายที่ไม่สามารถเปลี่ยนแปลงทันทีได้ดังใจนึกเสมอไป ขอให้คุณภควดีลองทบทวนดูนะคะว่า มีจุดใดที่สามารถพัฒนาทุนเดิมในเรื่องความรับผิดชอบที่คุณได้เริ่มสร้างให้เกิดขึ้นในตัวลูกไว้ก่อนหน้านี้แล้ว
ขอให้กำลังใจค่ะ

พ.ญ.อัมพร เบญจพลพิทักษ์




(update 19 พฤษภาคม 2003)
[ ที่มา.. life & family   ปีที่ 6 ฉบับที่ 63 มิถุนายน 2544 ]



[ BACK TO LIST]
main พบแพทย์ คอมพิวเตอร์ เรื่องบ้าน เรื่องรถ เรื่องกฏหมาย เรื่องของผู้บริโภค เรื่องเบาๆ คลายเครียด

มีปัญหาสุขภาพ ที่นี่มีคำตอบ ห้องสมุดE-LIB

Best view with [IE3.02][NETSCAPE 4.05][OPERA 3.21] resolution 800x600