มาที่นี่ที่เดียว ได้อ่านบทความทางด้านการแพทย์ ภาษาไทย จากเกือบทุกโฮมเพจที่มีใน INTERNET
ถ้าที่นี่ขัดข้อง ไปที่นี่ก็ได้ครับ i.am/thaidoc หรือ hey.to/yimyam

[ คัดลอกจากนิตยสารแม่และเด็ก ปีที่ 22 ฉบับที่ 321 พฤศจิกายน 2541]

โรคผิวหนังที่พบบ่อยในเด็ก

พ.ญ.ลำดวน นำศิริกุล


ผด

เป็นอาการที่พบได้บ่อยในเด็กแต่สามารถพบได้บ้างในผู้ใหญ่

ลักษณะของผด คือ มีตุ่มแดงหรือตุ่มน้ำเล็กๆ บนพื้นสีแดง บางครั้งอาจเห็นเป็นตุ่มหนองเล็กๆ เรียกว่า ผดหนอง

ตำแหน่งที่เกิดผด ได้แก่ บริเวณที่มีการเสียดสีด้วยเสื้อผ้าหรือบริเวณข้อพับต่างๆ ในเด็กเล็กจะพบได้บ่อยในบริเวณ คอ ซอกขา รักแร้ และใบหน้า ผดจะเกิดขึ้นหลังจากมีอากาศร้อน เหงื่อออกมาก การที่จะเป็นผดหรือไม่ ขึ้นอยู่กับแต่ละบุคคล ผู้ป่วยจะรู้สึกคันยุบยิบเหมือนตัวอะไรไต่ บางคนเป็นมากจากการมีไข้

สาเหตุการเกิดผด เกิดจากมีสารเคอราติน (Keratin) ไปอุดรูเหงื่อ ทำให้เชื้อแบคทีเรียบริเวณนั้นสร้างพิษออกมา แล้วต่อมารูเหงื่อตรงใต้ต่อมการอุดตันแตกออกและมีการคั่งค้างของเหงื่อ

การรักษา
  1. ผู้ที่เป็นผดต้องหลีเลี่ยงการใส่เสื้อผ้าที่หนาหรือหยาบ ซึ่งจะทำให้เกิดการเสียดสีของผิวหนังได้บ่อย
  2. ใช้สบู่ให้น้อยกว่าเดิม และควรใช้สบู่อ่อนๆ
  3. ทำให้อากาศเย็นและแห้งประมาณ 8-10 ชั่วโมงจะทำให้ผดหายได้
  4. ถ้าเป็นมากให้ปรึกษาแพทย์ แพทย์อาจจ่ายยาสเตอร์รอดย์ให้ ซึ่งจะช่วยให้อาการคัดลดลงได้ชั่วคราว
  5. ถ้าเป็นผดที่เป็นรุนแรง และเป็นอยู่นานอาจจะเกิดการติดเชื้อแบคทีเรีย ซึ่งเป็นการแทรกซ้อนที่สำคัญ อาจต้องกินยาปฏิชีวนะ

ผื่นผ้าอ้อม

ผื่นผ้าอ้อมเป็นโรคผิวหนังในเด็กวัยทารกที่ใช้ผ้าอ้อมห่อหุ้มร่างกาย

ลักษณะ เป็นผื่นหรือตุ่มสีแดง อาจมีตุ่มน้ำ ขุย หรือตุ่มหนองร่วมด้วยได้ พบมากในช่วงอายุ 7-9เดือน

สาเหตุที่ทำให้เกิดผื่นผ้าอ้อม มีหลายอย่าง เช่น การใช้ผ้าอ้อมที่เปียกและใส่นานเกินไป, แอมโมเนียในปัสสาวะ, สารระคายในอุจจาระ, การใช้สบู่และผงซักฟอกชนิดแรงหรือล้างไม่หมด ทำให้ระคายผิวหนัง, สุขอนามัยไม่ดี ทำให้เชื้อแบคทีเรียและเชื้อรา เจริญเติบโตมากขึ้น

การรักษา
  1. โรคผื่นผ้าอ้อมมีความสัมพันธ์กันอย่างมากระหว่างเชื้อรา พบว่า เด็กที่ใช้ยาปฏิชีวนะ Amoxycilline จะเกิดอุบัติการณ์การเกิดผื่นผ้าอ้อม เนื่องจากมีการเพิ่มมากขึ้นของเชื้อราในลำไส้และผิวหนัง
  2. การเปลี่ยนผ้าอ้อมบ่อยๆ เป็นการป้องกันผื่นผ้าอ้อม
  3. เด็กที่ดื่มนมแม่ เป็นผื่นผ้าอ้อมน้อยกว่าเด็กที่ดื่มนมผง
  4. บริเวณขุยที่เป็นผื่นผ้าอ้อมอาจมีเชื้อราอยู่ด้วย
  5. บางครั้งอาจเป็นตุ่มหนองเนื่องจากมีเชื้อแบคทีเรียแทรกซ้อน
  6. ผื่นผ้าอ้อมที่ไม่รุนแรงอาจใช้ครีมบำรุงผิวที่ทำให้ผิวหนังนุ่มทา ก็อาจหายได้
  7. ควรล้างบริเวณผื่นผ้าอ้อมด้วยน้ำสบู่อ่อนๆ ล้างพวกปัสสาวะ หรืออุจจาระที่ค้างอยู่ออกแล้วเช็ดให้แห้ง (แล้วใช้ยาที่ทำให้ผิวหนังนุ่ม เช่น วาสลีนทาทุกครั้งที่เปลี่ยนผ้าอ้อม
  8. ถ้าเป็นมากให้พบแพทย์ แพทย์อาจให้ยาสเตอรอยด์ ชนิดอ่อนๆ ให้ทา เพื่อลดการระคายเคือง และอักเสบของผื่นผ้าอ้อมได้ ถ้ามีเชื้อ แพทย์อาจให้ยาทาแก้เชื้อรา หรือถ้ามีเชื้อแบคทีเรียแทรกซ้อน (ดูจากการมทีตุ่มหนอง) ก็ให้ยาปฏิชีวนะประเภททา

ลมพิษ

ลมพิษเป็นโรคที่ประกอบด้วยลักษณะผื่นนูนแดง ซึ่งหายภายในไม่กี่ชั่วโมง

สาเหตุที่ทำให้เกิดลมพิษ
  • แพ้อาหาร เช่น ปลา กุ้ง ไข่ นม ช็อกโกแลต ถั่ว สตอร์เบอรี่ เนื้อวัว เนื้อหมู
  • สารผสมในอาหาร เช่น สี สารกันบูด
  • ยา เช่น แอสไพริน
  • การติดเชื้อแบคทีเรีย ไวรัส และเชื้อพยาธิก็ทำให้เกิดลมพิษได้
  • จากการสัมผัสสิ่งต่างๆ เช่น เนื้อ ปลา ผัก พืช สัตว์
  • เกิดจากแมลงกัดต่อย
  • จากการสูดเข้าไป เช่น ฝุ่น ขนสัตว์
  • ลมพิษที่เกิดจากการขูดผิวหนัง จะเป็นรอยนูนตามรอนที่ขูด
  • ลมพิษที่เกิดจากการถูกความเย็น
  • ลมพิษจากการโดนน้ำ
  • ลมพิษตรงบริเวณที่ถูกกด เช่น กางเกงยืด ขอบถุงเท้า
  • ลมพิษที่เกิดจากการถูกแสงแดด
  • ลมพิษที่เกิดจากกรรมพันธุ์ พบประมาณ 10% จะมีอาการบวมมากที่ผิวหนัง ปาก กล่องเสียง ผู้ป่วยจะมีอาการปวดท้อง อาเจียน ร่วมด้วย (Hereditany Angioedema)
  • ลมพิษที่เกิดจากการอักเสบของเส้นเลือดพบ 5% ลมพิษที่เป็นนาน กว่า 6 สัปดาห์ เรียกว่า ลมพิษเรื้อรัง ซึ่งมักมีสาเหตุมาจาก ยา อาหาร สารผสมอาหาร การสูดสารที่แพ้ เชื้อพยาธิและจากเส้นเลือดอักเสบ

ข้อพิจารณาทั่วไปในการรักษาลมพิษ

  1. ควรหาสาเหตุที่ทำให้เกิดลมพิษและพยายามหลีกเลี่ยง หรือรักษาสาเหตุที่ให้เกิด
  2. แพ้เป็นลมพิษเรื้อรังก็สามารถหายได้เอง
  3. ลมพิษที่เกิดจากความร้อน สามารถรักษาให้หายได้ โดยให้ทนต่อความร้อนที่ค่อยๆ เพิ่มขึ้นในอ่างน้ำร้อน
  4. ควรนึกถึงสาเหตุที่ทำให้เกิดลมพิษ เช่น อาจเกิดจากความร้อน แรงกด หรือน้ำ ยาที่ผู้ป่วยได้รับโดยเฉพาะยาในกลุ่มแอสไพริน ยาแก้อักเสบ พวกยาปวดข้อ รวมทั้งยากล่อมประสาท และยาถ่ายอาหาร ที่ทำให้เกิดลมพิษ เช่น เนื้อ หอย ถั่ว มั่นฝรั่ง ช็อกโกแลต เป็นต้น
  5. การออกกำลังกาย อาบน้ำอุ่น เหงื่อออก หรือจิตใจกังวล ก็เป็นสาเหตุของลมพิษได้
  6. ฝุ่นในบ้าน ก็ทำให้เกิดลมพิษได้เช่นกัน
  7. เวลาเป็นลมพิษอาจใช้ยาลดอาการคัน เช่น คาลามาย โลชั่นทา ถ้าเป็นมากอาจต้องฉีดยา

รังแคและ Seborrheic Dermalilis

โรคนี้เป็นโรคที่พบบ่อย รังแค มักหมายถึง การเพิ่มขุยของหนังศีรษะ ที่ยังไม่มีการอักเสบ Seborrheic Dermalilis มักมีการอักเสบ และโรคนี้เป็นในผู้ชายมากกว่าผู้หญิง Seborrheic Dermalilis จะมีตุ่มแดงเป็นขุย อาจพบเป็นแผ่นหนาเหลือง

ตำแหน่งที่พบ ที่มีไขมันมาก เช่น บริเวณหนังศีรษะ หัวคิ้วไรผม

สาเหตุของ Seborrheic Dermalilis ยังไม่ทราบแน่ชัด แต่เชื่อว่า อาจเกิดจากเชื้อราชนิดหนึ่งและฮอร์โมนเพศชาย

ข้อพิจารณาในการรักษารังแคและ Seborrheic Dermalilis
  1. โรคนี้เป็นๆ หายๆ
  2. ในเด็กทารกที่เป็น Seborrheic Dermalilis จะเห็นเป็นแผ่นหนาเหลือง ที่หนังศีรษะหรือคิ้ว จะเพาะเชื้อพวกเชื้อรา
  3. ในการรักษาโรคนี้ เมื่อรักษาดีขึ้นจำนวนเชื้อราก็ลดลง ถ้าโรคกลับมาเป็นใหม่จำนวนเชื้อนี้ก็พบมากขึ้น
  4. เมื่อผู้ป่วยเพลียหรือติดเชื้อ โรค Seborrheic Dermalilis จะเป็นมากขึ้น
  5. การล้างหน้า สระผมบ่อยๆ หรือโดนแสงอุลตร้าไวโอเลต โรคนี้จะดีขึ้น
  6. ผู้ป่วยโรคเอดส์ มีอุบัติการณ์ของ Seborrheic Dermalilis มากขึ้นและรุนแรงกว่าปกติ
  7. มีแชมพูหลายตัวในท้องตลาดที่ใช้รักษารังแค สระแล้ว ให้แชมพูสัมผัสหนังศีรษะนาน 5-7 นาที แล้วค่อยล้างออก ควรสระผมนานครั้งละ 5 นาที สัปดาห์ละ 2 ครั้ง

ถ้าไม่หายให้พบแพทย์เพื่อพิจารณาให้ยาทาฆ่าเชื้อรา หรือทายาสเตอรอยด์ชนิดอ่อนๆ แสงอุลตร้าไวโอเลตสามารถฆ่าเชื้อ และทำให้อาการของ Seborrheic ดีขึ้น

แผลอักเสบชนิด Impetigo Contagiosa

โรคนี้เป็นโรคผิวหนังติดเชื้อแบคทีเรียที่พบมากที่สุดในเด็ก เกิดจากเชื้อแบคทีเรียชนิดสแตฟฟิลโลค็อกคัส (Staphylococcus) และเบต้า ฮีโมลายลิก สเตร็ปโทค็อกคัส (Beta Hemolytic Streptococcus) พบได้บ่อยในผู้ป่วยที่มีสุขนิสัยไม่ดีหรืออาจแทรกซ้อนในโรคผิวหนังบางย่าง เช่น หิด ยงกัด

ลักษณะของรอยโรค คือ ช่วงแรกจะมีลักษณะแดงๆ ต่อมาจะกลายเป็นตุ่มน้ำและหนอง เมื่อตุ่มหนองแตกแผลจะลุกลาม ออกไปรอบๆ มีน้ำเหลืองปน หนองไหลเยิ้ม ต่อมาจะแห้งมีสะเก็ดน้ำตาล เกาะแน่นอยู่ บางครั้งหลุดออกเหลือแต่ผื่นสีแดง

บริเวณที่เป็นโรคบ่อย ได้แก่ แก้ม คาง หูจมูก แขน ขา

ผู้ป่วยที่เป็น อิมเพ็ททิโก (Impetigo) จากเชื้อสเตร็ปโทค็อกคัส บางรายอาจมีภาวะไตอักเสบเฉียบพลันซึ่งเป็นภาวะแทรกซ้อนที่สำคัญ

ข้อพิจารณาในการรักษาแผลอักเสบชนิด Impetigo Contagiosa

  1. อุบัติการณ์ของภาวะไตอักเสบเฉียบพลันหลังการติดเชื้อ สเตร็ปโทค็อกคัสมีประมาณ 2%
  2. โรคนี้ติดต่อกันง่ายโดยเฉพาะในเด็กทารก
  3. โรคนี้แม้จะหายเองได้แต่การกินยาปฏิชีวนะ ก็มีความจำเป็น การใช้ยารับประทานจะทำให้โรคหายเร็วขึ้น และลดการกลับมาเป็นใหม่ของโรค
  4. การทำความสะอาดแผลด้วยน้ำเกลือ หรือสบู่ที่มีตัวยาฆ่าเชื้อ จะลดจำนวนเชื้อ หลังจากทำความสะอาดแล้ว ให้ทายาฆ่าเชื้อตรงแผล วันละ 3-4 ครั้ง จนแผลหาย
  5. การใช้ยาปฏิชีวนะชนิดรับประทานควรกินนาน 10-14 วัน การเลือกใช้ยาชนิดใดควรปรึกษาแพทย์

พ.ญ.ลำดวน นำศิริกุล


ขอบคุณนิตยสารแม่และเด็ก ที่อนุญาตให้นำมาเผยแพร่

[ BACK TO LIST]
main พบแพทย์ คอมพิวเตอร์ เรื่องบ้าน เรื่องรถ เรื่องกฏหมาย เรื่องของผู้บริโภค เรื่องเบาๆ คลายเครียด

มีปัญหาสุขภาพ ที่นี่มีคำตอบ ห้องสมุดE-LIB[ hey.to/yimyam ][ i.am/thaidoc ]

Best view with [IE3.02][NETSCAPE 4.05][OPERA 3.21]resolution 800x600